90.000 kinderen gaan op expeditie micro:bit

90.000 kinderen van de basisschool gaan op expeditie micro:bit

Amsterdam, 14 juni 2017 – In september en oktober 2017 gaan duizenden kinderen uit groep 6, 7 en 8 in het hele land meedoen aan expeditie micro:bit. Na het verbreken van het Wereldrecord programmeren in 2016 start Stichting FutureNL een nieuwe actie om Nederlandse kinderen en leerkrachten te enthousiasmeren voor interactie met technologie. Om dit mega event te financieren is veel geld nodig. Daarom start Stichting FutureNL als allereerste partij in Nederland een crowdfundingsactie voor bedrijven.

Crowdfunding
Om alle kinderen uit de bovenbouw van het basisonderwijs zonder kosten te kunnen laten participeren is Stichting FutureNL volledig afhankelijk van donaties. Daarom is besloten om tot crowdfunding over te gaan. Het oproepen van het bedrijfsleven om het onderwijs te ondersteunen in het aanbieden van digitale geletterdheid past erg goed in de tijdsgeest.

Stichting FutureNL is de allereerste partij in Nederland die een crowdfundingsactie voor bedrijven op touw zet (B2b). Vooral in het oproepen van consumenten heeft crowdfunding de afgelopen jaren haar diensten bewezen. Het idee erachter is dat veel particulieren een klein bedrag investeren en dat deze kleine investeringen bij elkaar het project volledig financieren. De Stichting gaat deze zomer bedrijven stimuleren om te doneren. In totaal heeft de Stichting een bedrag nodig van 750.000 euro om 1.000 scholen de benodigde materialen te geven. Microsoft, SIDN Fonds en de ABN AMRO Foundation hebben reeds toegezegd het initiatief ondersteunen.

Voormalig Eurocommissaris Neelie Kroes, special ambassador van Stichting FutureNL: “Om de innovatiekracht van Nederland naar de toekomst toe te waarborgen, is het van groot belang dat kinderen in het primair- en voortgezet onderwijs naast gebruikers, ook makers van digitale technologie worden. Het is aan ons om deze generatie hiervoor klaar te stomen.”

Micro:bit
De micro:bit is een klein microcontroller-board ontwikkeld door de BBC in Engeland. In 2015 hebben alle kinderen van 11 en 12 jaar in Engeland een micro:bit cadeau gekregen van de overheid. In het nieuwe schooljaar starten alle deelnemende scholen aan expeditie micro:bit. In een Digi-klooikoffer zitten tientallen lessen om te leren programmeren. Het doel van de koffer is dat kinderen spelenderwijs ervaren wat ze kunnen doen met de micro:bit. Iedere deelnemende school krijgt 30 Digi-klooikoffers, inclusief 30 micro:bits cadeau.

Over Stichting FutureNL
Stichting FutureNL is een initiatief van bevlogen mensen die de toekomst van de kinderen in Nederland voor ogen heeft en daarvoor wil investeren in passend onderwijs. Samen met de Raad van Advies, bestaande uit Constantijn van Oranje, Neelie Kroes, Janneke Niessen, Anka Mulder, Julie de Widt-Bakker en Ruben Nieuwenhuis zet de stichting zich in voor digitale geletterdheid in het Nederlandse basisonderwijs.
Stichting FutureNL ziet een kloof tussen de digitale ontwikkeling van Nederlandse kinderen en de (toekomstige) vraag vanuit de maatschappij naar passende digitale vaardigheden en is daarom in samenwerking met TU Delft, de PO raad, SLO en O2G2 een leerlijn digitale geletterdheid aan het ontwikkelen. In een digitale economie is het van cruciaal belang dat Nederlandse kinderen digitale vaardigheden ontwikkelen om hen een breed perspectief te bieden op de banenmarkt van morgen.

////////////////////////////////////////EINDE PERSBERICHT//////////////////////////////////

Noot voor de redactie

Meer informatie:
www.futurenl.org
Ronilla Snellen | ronilla@futurenl.org
Directeur Stichting FutureNL

Vluchtelingenkinderen krijgen micro:bit

Stichting FutureNL

Samenwerking FutureNL, Microsoft en Tech Playgrounds geeft 500 kinderen van nieuwkomers toegang tot expeditie micro:bit

De trapveldjes voor jonge techneuten, de Tech Playgrounds, gaan komend jaar zo’n 500 kinderen leren programmeren door een samenwerking met Stichting FutureNL. “Een samenwerking van FutureNL met de Tech Playgrounds zorgt ervoor dat het ontwikkelen van digitale vaardigheden onafhankelijk is van de (thuis)situatie en leefomgeving”, zegt directeur Ronilla Snellen van FutureNL.

Er wordt onder andere een Tech Playground geopend op de Eindhovense basisschool Wereldwijzer, waar kinderen van vluchtelingen, arbeidsmigranten en expats in ongeveer een jaar aansluiting op een reguliere basisschool vinden. Zo’n 120 leerlingen van basisschool de Wereldwijzer krijgen met behulp van Stichting FutureNL een Digi-klooikoffer met micro:bit cadeau om mee te doen aan expeditie micro:bit. Zo leren de kinderen onder schooltijd programmeren en kunnen ze in hun vrije tijd voor verdieping terecht bij Tech Playgrounds in hun wijk en op school. Zo maken ze ook kennis met andere technologieën.
Microsoft Nederland steunt het initiatief van FutureNL en Tech Playgrounds door een donatie van 18.000 euro waarbij 500 kinderen tussen de 7 en 12 jaar oud komend jaar digitaal vaardig worden. Daarnaast worden er 15 vrijwilligers opgeleid om deze lessen te onderwijzen. Julie de Widt Bakker, Microsoft Nederland: “Het is ons doel om álle kinderen in Nederland toegang te geven tot digitale vaardigheden en hen zo voor te bereiden op de banen van de toekomst. Ook de kinderen van nieuwkomers kunnen door dit mooie lokale initiatief van Tech Playgrounds spelenderwijs leren programmeren en de magie van technologie ontdekken.”
De samenwerking tussen Stichting FutureNL en de Tech Playgrounds slaat een brug tussen de Randstedelijke kennis rond het ontwikkelen van lesmateriaal en leerlijnen rondom digitale vaardigheden en het aanbieden van non-formeel leren in vrije tijd in de Tech Playgrounds. Daarmee wordt de basis onder de trapveldjes voor techneuten nog groter.

Micro-bit-Mini-PC-2

Over Tech Playgrounds
Dynamo Jeugdwerk lanceerde de Tech Playgrounds een jaar geleden in Eindhoven, met als doel robotica, programmeren en bouwen in je vrije tijd net zo leuk en vanzelfsprekend te maken als voetbal, muziek maken of tekenen. De werkplaatsen bieden ‘nerds’ en techneuten een vaste, laagdrempelige thuisbasis, vol inspiratie en kennis, vergelijkbaar met een sport- of muziekvereniging en onafhankelijk van schoolniveau of thuissituatie. In slechts enkele dagen meldden zich 75 kinderen uit de regio aan voor de eerste zes werkplaatsen, inmiddels zijn bij evenementen duizenden kinderen geïnspireerd en komen zo’n honderd van hen wekelijks. Voor de jeugdwerkers een heel nieuwe doelgroep, de techies blijken enorm gemotiveerd en leergierig.

Klooiend leren programmeren?!

Klooiend leren programmeren?!

Astrid Poot
Astrid Poot Stichting Lekker samen klooien

Zondagmorgen. Terwijl de zoon (8jr) er voor het eerst op los bouwt met de micro:bit (een geweldige micro computer voor beginnende makers), vraag ik me af of je al klooiend kunt leren programmeren. Ik weet het niet zeker.

Ik weet wél dat er veel vraag is bij leerkrachten naar een creatieve toepassing van programmeren. En naar lessen die het op die manier benaderen. Omdat ze zien dat niet alle kinderen programmeren zomaar leuk vinden. Lastig; want als je al klooiend wat in elkaar hackt, is de kans bijna 100% dat het niet werkt.

Toch is dat klooien wel belangrijk. Onlangs besprak ik dit met onze programmeurs bij Fonk. Mannen en vrouwen en uit minstens 4 verschillende landen. Van front-end tot hardcore java. Van alles dus. Hoe zijn zij programmeur geworden? Waar is de liefde ontstaan? Juist: door te klooien.

Ruwe liefde

Allemaal vonden ze de liefde voor code door te hacken; door bestaande dingen ruw en vuil aan te passen. Slechte code, rotzooien tot het werkt en dan proberen te begrijpen hoe dat kan. Pas daarna leerden ze het goed en gestructureerd op hun beroepsopleiding. Maar die eerste hackerige liefde was daarvoor zowel voorwaarde als opstap.

En: die eerst liefde was zonder het zogenaamde economisch perspectief. Het was voor de lol, uit hobby. Geen van hen is begonnen met coderen als 11 jarige met een carrière voor ogen.

Creatief instrument

En zo moet het ook. Pedro de Bruyckere zei het onlangs heel mooi in een interview met Remco Pijpers van Kennisnet. Vrij naar zijn uitspraken: Je moet kinderen niet leren programmeren vanwege het bedrijfsleven of omdat ze dan logisch leren denken (daar is nog steeds geen bewijs voor), maar omdat je ze wilt laten zien dat het bestaat, dat het iets leuks is dat ze kunnen leren kennen, waarna ze dan zelf wel beslissen wat ze daarmee willen. Mijn interpretatie: dat ze het gaan zien als één van de creatieve instrumenten die ze hebben.

En misschien is een hyper gestructureerde theoretische aanpak in het begin niet nodig. Bovendien hoeven we helemaal niet van die hard core code types te worden.

poepkakdrol

De toekomst is aan de generalisten

Niels de Keizer (collega en mede oprichter van Fonk) schetste me een mooi beeld. Wat hem betreft zijn er twee types programmeurs:

De specialisten; de hard core code bouwers: zij zitten met hun handen en hersenen diep in de code. Kennen de theorie deep down en schrijven daadwerkelijk regels code.
De generalisten: zij combineren bestaande componenten tot werkende systemen. Zij denken als ontwerpers en gebruiken heel pragmatisch dat wat voorhanden is: api glue.

specialist versus generalist

Wat Niels betreft zullen de generalisten winnen: voor het handwerk (van de codebouwers) zal in de toekomst steeds minder menskracht nodig zijn: gestructureerd werk kun je automatiseren. Maar de generalisten zullen als ontwerpers creatief moeten blijven combineren. En dat kun je nooit automatiseren. Voila. Toekomst. (Waarschijnlijk ligt het veel genuanceerder, maar ik vind dit denken op zijn minst verhelderend.)

Economisch perspectief?

Nu lijkt het misschien of ik het heb over mensen die programmeur willen worden. Maar dat bedoel ik niet: we zijn allemaal steeds meer dat soort generalisten. Zo heb ik een handig IFTT script draaien dat mij ’s morgens een bericht stuurt als het zo koud is dat ik handschoenen aan moet. En ik ben echt geen programmeur! Maar wel iemand die altijd haar handschoenen vergeet.

klassieke rol is aan het veranderen

Dus ja, ik denk dat het goed is alle kinderen dat denken te laten ervaren. Zodat ze zelf kunnen beslissen of ze er iets mee willen (voor later), maar ook omdat het gewoon leuk en creatief is. (En -zoals bij mij- onderdeel van je dagelijks leven.) De microcomputer staat dan ook op mijn poster, maar nadrukkelijk als één van de dingen. Naast gist en de naaimachine. Allemaal belangrijk wat mij betreft.

Goed. En hoe leer je dat aan?

Voor expeditie micro:bit was dat een belangrijke vraag. We willen graag dat kinderen op hun creativiteit worden aangesproken tijdens het werken met de lessen, omdat ze de micro:bit dan ook als creatief instrument gaan beschouwen. Programmeren is het middel, het realiseren van een idee een doel. We hebben niet primair tot doel kinderen heel schoon coderen te leren, belangrijker in dit project is dat ze ervaring opdoen en plezier hebben. De behoefte aan diepere kennis zal daarna ontstaan.

Toen moest ik denken aan een lezing van Theisje van Dorsten die ik onlangs bijwoonde. Zij vertelde over het beoordelen van creatief werk. Wanneer is iets creatief? Zij noemt 3 bouwstenen van een creatief product: herinnering, verbeelding, vorm. Wat als ik haar verhaal combineer met het maken van creatieve programmeer opdrachten? Zou dat kunnen?

Het model laat ruimte voor allerlei soorten werk, en dat is goed. Vertaald naar ons project:

1. Herinneringen: kinderen gebruiken hun eigen kennis, herinneringen en ideeën als uitgangspunt. We zorgen in de uitleg voor de koppeling naar de bestaande en bekende wereld. We zorgen dat de code meteen niet meer abstract voelt.
2. Verbeelding: die kennis combineren ze met de micro:bit tot iets nieuws in de vorm van en plan of idee. We geven voorbeelden maar nodigen meteen daarna uit zelf dingen te verzinnen.
3. Vorm: en ze maken het (samen) zelf. (Waarbij wij zorgen voor voldoende informatie, voorbeelden en materialen.) De kinderen bouwen de coolste dingen.

Ik heb gemerkt dat het heel goed kan, zelfs met hele kleine opdrachten. Je kunt én goed uitleggen, én meteen creativiteit uitlokken. Als je wordt uitgenodigd een vieze tekst te laten verschijnen op je bit in plaats van de tekst uit het voorbeeld ben je er al! Dus ja; klooiend en creatief. En misschien kan het ook nu pas, met die hele hele coole micro:bit.

expeditie mciro:bit

Onze lessen vorderen gestaag en ik verheug me enorm op het moment dat heel veel kinderen er mooie dingen door gaan maken. In de eerste test blijkt het al te werken: inmiddels heeft de zoon de micro:bit aan de WC deur getaped en klinkt Vader Jacob als je de deur open doet.

Al klooiend gebouwd. I rest my case.

01-vaderjacob-1024x1024

Dit is natuurlijk geen pleidooi tegen de vele prachtige programmeer initiatieven, maar hopelijk aanvullend en inspirerend.

Samenwerking FutureNL en SIDN fonds

Samenwerking FutureNL en SIDN fonds

Stichting FutureNL

Stichting FutureNL en SIDN fonds continueren hun samenwerking om zoveel mogelijk kinderen op de basisschool kennis te laten maken met programmeren. Goed nieuws, helemaal nu de motie om onder meer digitale geletterdheid per 2018 aan het curriculum toe te voegen onlangs brede steun in de Tweede Kamer kreeg. De missie om digitale vaardigeden structureel in de klas te krijgen, komt hiermee een flinke stap dichterbij!

Gratis & kant-en-klaar lesmateriaal
Kant-en-klare lessenreeksen zijn voor leraren een belangrijke basisvoorwaarde om aandacht te besteden aan digitale vaardigheden. Samen met TU Delft ontwikkelde Stichting FutureNL een leerlijn digitale geletterdheid, op basis waarvan lessenreeksen voor groep 1 t/m 8 worden gemaakt. Met steun van SIDN fonds wordt de komende tijd gewerkt aan de realisatie van een website voor deze leerlijn, een eigen YouTube kanaal en de ontwikkeling van nieuwe lessenreeksen. Een mooi voorbeeld is ‘expeditie micro:bit’ waarmee leerlingen vanaf begin schooljaar 2017/2018 aan de slag gaan met een microcomputer en waarvoor scholen zich nu kunnen aanmelden.

Om een zo groot mogelijke impact te realiseren stimuleert SIDN fonds ook samenwerking tussen FutureNL en andere relevante initiatieven. De ontwikkelde lessenreeksen, maar ook andere bruikbare materialen worden door FutureNL verzameld en gratis beschikbaar gesteld.

Alle kinderen digitaal vaardig
Om maximaal te kunnen functioneren in onze snel digitaliserende maatschappij, is Stichting FutureNL van mening dat alle kinderen nu digitale vaardigheden moeten ontwikkelen. Ook SIDN fonds, waarvan één van de doelstellingen is om (met name) kinderen kernvaardigheden bij te brengen om zich vrij en veilig op internet te kunnen bewegen, onderschrijft deze missie. Na een succesvol samenwerkingsproject tussen SIDN fonds en Stichting CodeUur (nu Stichting FutureNL) dat in 2015 van start ging, zijn inmiddels al bijna 75.000 kinderen bereikt. Deze lijn willen we doorzetten!

Meer weten?
Ben je nieuwsgierig naar het lesmateriaal of wil je je school opgeven voor expeditie micro:bit? Kijk dan gauw op deze pagina. Meer weten over het samenwerkingsproject tussen SIDN fonds en Stichting FutureNL? Bekijk de projectpagina van SIDN fonds met meer informatie.

Programmeren als tool voor taal

“Programmeren als tool voor taal”

Felienne Hermans
Felienne Hermans Expert leerlijn & lesmateriaal (TU DELFT)

“Programmeren is moeilijk. Daar heb ik helemaal geen tijd voor.”

Dat zijn de reacties die we vaak horen van leerkrachten als we praten over programmeerlessen. Natuurlijk vinden leerkrachten het belangrijk dat hun leerlingen met digitale vaardigheden aan de gang gaan, maar hoe dat dan moet? En maak je er tijd voor naast alle leerdoelen die er al zijn? Tsja, dat is lastig.

Ik heb een hoop lessen gegeven de afgelopen jaren en ik geloof dat er een oplossing is voor beide problemen: vakintegratie!

Wat nu als we tijdens de taallessen ook gaan programmeren? Een gek idee, maar eigenlijk ook heel logisch. Programmeren is geen doel op zich, vind ik. Het gaat er niet om dat kinderen kunnen programmeren, het gaat erom dat ze programmeren kunnen gebruiken als het nodig is. In die zin is het net als leren schrijven. Waarom vinden we dat belangrijk? Niet om het schrijven op zich, toch? We vinden dat belangrijk omdat kinderen dan boeken kunnen schrijven en brieven en bezwaarstukken en gedichten en rapporten en ga zo maar door. Schrijfonderwijs (en vooral stelonderwijs) leent zich daarom goed voor vakintegratie: bijvoorbeeld een verslag schrijven over een geschiedenis als verdieping.

Uit onderzoek blijkt dat vooral het integreren van taal- en betavakken goed werkt (1). Kinderen die bijvoorbeeld taal en wetenschap-en-technieklessen samen kregen (ze moesten dan bijvoorbeeld een verslag schrijven over de inhoud van een les) deden het beter dan leerlingen die de lessen apart kregen. Wat ook heel mooi was is dat de leerlingen van de geïntegreerde aanpak zichzelf meer als wetenschappers omschreven!

Zou het niet mooi zijn als we dit met programmeren ook kunnen bereiken? Programmeren en taal samen gedoceerd. Dat klinkt als twee vliegen in 1 een klap! Daarom ben ik ook zo blij dat ik samen met FutureNL 20 taal-programmeerlessen ga ontwikkelen. Een voorproefje kun je al op onze site vinden. In deze eerste les oefenen leerlingen met voorzetsels door een Scratchkatje te laten bewegen. Ook wordt hun creativiteit gestimuleerd door zelf gekke plekken te verzinnen waar de kat naartoe kan gaan.

Dat stimuleren van creativiteit zul je in veel van onze nieuwe lessen gaan zien. Zo hebben we een Donald Duck-les waarin kinderen een strip uit de Donald Duck nabouwen met Scratch natuurlijk. Daarmee gaan ze dan reflecteren op de tekstsoort. Is een verhaal bijvoorbeeld spannend of grappig? Een verhaal hoeft niet altijd op papier geschreven te worden om het te bestuderen.

We zullen kinderen ook kennis laten maken met het ondersteunen van creativiteit met de computer! Probeer dit Scratchprogramma maar eens. Iedere keer dat je op de groene vlag klikt, krijg je een nieuwe gekke zin. Perfect om jouw eigen verhaal mee te beginnen. In deze les oefenen we dan ook weer met grammatica. Leerlingen moeten in de zinnen de persoonsvorm en het onderwerp herkennen.

Zo zie je al: programmeren is een tool. Voor taal, maar ook andere creatieve werkvormen zoals handenarbeid, dans en muziek lenen zich voor programmeeronderwijs. Laatst was ik op de finale van de RoboCup Junior, een programmeerwedstrijd voor kinderen vanaf 10. Leerlingen maken daar een robot die een performance doet.

Hier kun je een filmpje van een aantal teams zien op het WK. Is dat niet cool? Echt iets heel anders dan wat de meeste mensen denken als ze ‘programmeren’ horen. En daar gaan we dus voor 🙂

1. Hier kun je er meer over lezen over het onderzoek waaruit blijkt dat vooral het integreren van taal- en betavakken goed werkt.

Expeditie micro:bit met Nederlandse basisscholen

Expeditie micro:bit met Nederlandse basisscholen
Duizenden kinderen doen mee aan de finale van expeditie micro:bit op vrijdag de 13de oktober.

Ronilla Snellen
Ronilla Snellen directeur FutureNL

FutureNL gaat weer iets vets doen! Op vrijdag de 13de oktober 2017 gaan duizenden kinderen uit groep 6, 7 en 8 in het gehele land meedoen aan de finale van expeditie micro:bit. Na het verbreken van het Wereldrecord programmeren in 2016 start Stichting FutureNL een nieuwe actie om Nederlandse kinderen en leerkrachten te enthousiasmeren voor interactie met technologie. De grote finale vindt plaats in de Europese CodeWeek.

De micro:bit is een klein microcontroller-board ontwikkeld door de BBC in Engeland. In 2015 hebben alle kinderen van 11 en 12 jaar in Engeland een micro:bit cadeau gekregen van de overheid. Hoog tijd dat ook Nederlandse kinderen de juiste tools aangereikt krijgen om te leren programmeren. Stichting FutureNL is daarvoor een samenwerking aangegaan met Astrid Poot van Lekkersamenklooien. Speciaal voor expeditie micro:bit ontwikkelde zij met een team van experts de Digi-klooikoffer. In het nieuwe schooljaar starten alle deelnemende klassen aan expeditie micro:bit. In de Digi-klooikoffer zitten een tiental hele toffe lessen om te leren programmeren. Het doel van de koffer is dat kinderen spelenderwijs ervaren wat ze kunnen doen met de micro:bit. Iedere deelnemende school krijgt 30 Digi-klooikoffers, inclusief 30 micro:bits cadeau!

Klooikoffer microbit

Expeditie micro:bit wordt door heel veel bedrijven ondersteund. Een dergelijke grootschalige samenwerking tussen het onderwijs en het bedrijfsleven past erg goed in de tijdsgeest. Het SIDN fonds en Microsoft lopen hierin voorop maar ieder bedrijf kan de expeditie ondersteunen door een klas te adopteren zodat elk kind op expeditie kan. De ABN AMRO Foundation doneert laptops aan scholen die nog geen of onvoldoende computers op school beschikbaar hebben. De Gemeente Delft heeft reeds toegezegd zich in te zetten om samen met het bedrijfsleven alle basisscholen in Delft mee te kunnen laten doen met de expeditie.

We willen heel graag dat kinderen op de basisschool structureel in aanraking komen met digitale vaardigheden. Hiervoor hebben we samen met de TU Delft een leerlijn digitale geletterdheid gemaakt en stellen we voor alle leerkrachten van Nederland gratis lesmateriaal beschikbaar op onze site. Ook het lesmateriaal van de expeditie zal hier straks te vinden zijn.

De volgende kanjers zijn bij het ontwikkelen van de Digi-klooikoffer betrokken:
• Astrid Poot: medeoprichter Lekkersamenklooien en bedenker Klooikoffers
• Matthijs Kamstra: creative developer en papertoy artist
• Jurre Kuilder: creative developer
• Madelon Oude Vrielink: ontwerper
• Pauline Maas: docente ICT, digitaal knutselaar en Directeur Stichting CodeKlas
• Per-Ivar Kloen: docent, kwartiermaker makereducation en fablearn fellow (Stanford)
• Marten Hazelaar: docent en kunstenaar
• Jenya Krul: programma manager FutureNL, onderwijsexpert

De finale van expeditie micro:bit vindt plaats in de Europese Codeweek. In de periode 7 tot en met 22 oktober 2017 draait alles om het leren programmeren thuis, op school en daarbuiten. Tijdens de Europese Codeweek worden door geheel Europa, in 26 landen, nationale codeweken georganiseerd.

Wil je mee op expeditie? Dat kan! Schrijf je hier in!

Brief aan formateur Edith Schippers

Brief aan formateur Edith Schippers

Stichting FutureNL

Tweede Kamer der Staten Generaal
T.a.v. Mevrouw E.I. Schippers
Plein 2
2511 CR Den Haag

Betreft: Digitale geletterdheid in het onderwijs 18 april 2017

Geachte mevrouw Schippers,

Nederland behoort tot de hoogst ontwikkelde, welvarendste, best georganiseerde en gelukkigste samenlevingen van de wereld. Het onderzoek van Boston Consulting Group (BCG) concludeert dat Nederland als digitale koploper moeite heeft om de voorsprong ten aanzien van de stevige concurrentiepositie te behouden (Digitizing The Netherlands, juni 2016). Die voorsprong is belangrijk, want een bloeiende digitale economie heeft een positieve invloed op de welvaart en het welzijn van alle Nederlanders. De opkomende uniforme digitale markt binnen Europa kan het bruto nationale product van Nederland een boost geven van 3,3% berekent BCG in haar rapport. Maar dan moeten we wel klaar zijn om nieuwe kansen te grijpen en op dit moment zijn er een aantal factoren die de digitale ontwikkeling van Nederland bemoeilijken waarvan een groot tekort aan goed opgeleid ICT-personeel de voornaamste is:

• In 2020 bestaat in Europa een tekort van 900.000 ICT-professionals.
• Het UWV heeft maandelijks 1.150 ICT-vacatures beschikbaar.

Om de stevige concurrentiepositie van Nederland als kenniseconomie te waarborgen is het van cruciaal belang dat Nederlandse kinderen digitale vaardigheden ontwikkelen om de (toekomstige) wereld te kunnen begrijpen en maken. Hiermee behouden we de voorsprong ten aanzien van andere Europese landen waarbij het welzijn en een positief toekomstperspectief van iedere Nederlander uitgangspunt zijn.

Vraag vanuit Nederlandse maatschappij
Er is op dit moment sprake van een kloof tussen de digitale ontwikkeling van Nederlandse kinderen en de (toekomstige) vraag vanuit de maatschappij naar passende digitale vaardigheden in tegenstelling tot andere Europese landen.
Onze kinderen groeien op in een maatschappij waarin technologie ze ongekende mogelijkheden biedt. Ze worden echter nog altijd opgeleid naar oude maatstaven. En daar ligt precies het probleem. Het Nederlandse onderwijs sluit niet meer aan op het dagelijkse leven van kinderen en ook niet op de vraag van het bedrijfsleven. Digitale geletterdheid maakt op Nederlandse scholen geen vast onderdeel uit van het curriculum waardoor uitgeverijen een afwachtende houding aannemen. Onder andere in Engeland, Spanje, Griekenland, Portugal en Finland is digitale geletterdheid wel al onderdeel van het curriculum in het onderwijs.

Digitale geletterdheid structureel in het Nederlandse onderwijs
Kinderen groeien op in een digitaal tijdperk waarbij ze voornamelijk met behulp van internet informatie tot zich nemen. Ze ontdekken geheel onbevangen de mogelijkheden van nieuwe technologie. Dit vraagt om digitale vaardigheden. Door het ontwikkelen van digitale vaardigheden worden kinderen gestimuleerd op een nieuwe manier creatief uiting te geven aan gedachtes, ideeën en oplossingen.

Het ontwikkelen van digitale vaardigheden moet onafhankelijk zijn van de thuissituatie en leefomgeving, zodat de kloof niet alsmaar groter wordt. Ieder kind heeft recht op een positief toekomstperspectief en daarom ligt het voor de hand om het leren van digitale vaardigheden binnen het Nederlandse curriculum van het onderwijs verplicht aan te bieden. Door digitale vaardigheden onderdeel te laten zijn van het onderwijscurriculum in het primair onderwijs krijgt ieder kind de kans om door vanzelfsprekende interactie met technologie digitale vaardigheden te ontwikkelen in betekenisvolle situaties waar ze later in elk beroep profijt van hebben. Hierdoor bereiden we de kinderen in Nederland voor op de toekomst in de digitale economie. Er is immers geen aparte digitale economie, we hebben een economie die digitaal is.

Samen bereiken we meer
Stichting FutureNL, scholen, de overheid, universiteiten en het bedrijfsleven met een sterke technologische component werken nauw samen voor de toekomst van onze kinderen.

Ondergetekenden onderschrijven de urgentie van ieder kind in het Nederlandse basisonderwijs digitaal vaardig maken. Dit regeerakkoord is de kans om de vraag vanuit de gehele maatschappij concreet in te vullen middels het concreet duiden van een doelstelling rondom digitale geletterdheid in het curriculum van het Nederlandse onderwijs. Ervanuit gaande dat u zich ook wilt inzetten voor de toekomst van onze kinderen en ons land vragen wij u de volgende zin op te nemen in het regeerakkoord:

“Dit kabinet zorgt dat alle Nederlandse kinderen nu digitale vaardigheden ontwikkelen door structurele interactie met technologie in het onderwijs en zorgt dat leerkrachten de kans hebben om zich hierin te professionaliseren.”

Kids, coding en verkiezingen

Kids, coding en verkiezingen

Anka Mulder
Anka Mulder Lid Raad van Advies FutureNL | Vice president executive board Technische universiteit Delft

De debatten voor de Tweede Kamerverkiezingen gaan over allerlei belangrijke onderwerpen en ook onderwijs en wetenschap komen aan bod. Maar het is minder gebruikelijk om expliciet aan te geven wat er inhoudelijk moet veranderen in het onderwijs. Code Pact deed dat wel en publiceerde een open brief aan de lijsttrekkers in de Telegraaf en het Financieel Dagblad over digitale vaardigheden.

“Alle kinderen digitaal vaardig,”schreef Code Pact: “Dit kabinet gaat ervoor zorgen dat kinderen en jongeren op structureel wijze digitale vaardigheden (waaronder programmeren) aanleren en biedt leraren de kans zich hierop versneld bij te scholen. Want de toekomst van onze kinderen begon gisteren!”

ewi_scratchx_XL-768x432

De brief van Code Pact is gericht op de politiek en gaat over beleid. Wat het inhoudelijk betekent om goed onderwijs in digitale vaardigheden te geven, is precies een van de onderzoeksterreinen van de TU Delft. Met behulp van data uit een gratis open, online cursus (MOOC) deed Felienne Hermans onderzoek naar de wijze waarop kinderen digitale vaardigheden leren. Twee punten zijn hiervan interessant.

Allereerst de onderzoeksresultaten zelf. Zo blijkt uit het onderzoek dat kinderen van 12 jaar en ouder digitale skills sneller on de knie hebben dan jongere kinderen. Voor 12 jaar waren er weinig verschillen. Daarnaast dat het beter gaat als kinderen zelfstandig werken, dat wil zeggen als hun ouders meedoen, haken ze sneller af. Verder dat het een valkuil is om teveel op het leren van bepaalde programmeertalen te focussen, in plaats van op algemene digitale vaardigheden.

Ook de onderzoeksmethode was interessant. Waar veel onderwijskundig onderzoek noodgedwongen maar een kleine steekproef neemt van bijvoorbeeld 30 kinderen, was het onderzoek van Felienne Hermans gebaseerd op data van duizenden kinderen van 8 jaar en ouder die deelnamen aan een MOOC over programmeren. En dat leidde tot verrassende resultaten. Op Felienne’s blog kun je meer lezen over het onderzoek.

In de wereld van morgen zijn allerlei kennis en vaardigheden nodig: sociale, vakkennis, talen, omgaan met veranderingen, enzovoort. En vrijwel alle banen vragen om digitale vaardigheden. Een goede reden om ze in het onderwijs op te nemen en het liefst ook in het basis- en voortgezet onderwijs. Jong geleerd, oud gedaan lijsttrekkers.

Lancering Stichting FutureNL

Lancering Stichting FutureNL

Ronilla Snellen
Ronilla Snellen directeur FutureNL

Op woensdagochtend 15 februari 2017 hebben we, onder toeziend oog van de top van het Nederlandse bedrijfsleven, onze Stichting FutureNL gelanceerd met een mooi event in het prachtige nieuwe pand van Improve Digital. Steven Schuurman en ik hebben deze stichting opgericht om digitale vaardigheden structureel in het onderwijs te brengen.

Lid van de raad van Advies, ZKH Prins Constantijn, opende namens de nieuwe Stichting het Strategisch beraad. Op persoonlijke titel geeft Prins Constantijn graag een zinvolle bijdrage aan FutureNL. Hij benadrukte dat dit thema in Nederland z.s.m. door overheid en bedrijfsleven omarmd moet worden om geen concurrentiepositie te verliezen.

Steven Schuurman deelde zijn zorg als technisch ondernemer: de wereld is veranderd en gaat nog veel sneller veranderen dan we ons nu realiseren. Denk daarbij bijvoorbeeld aan de invoering van de kwantumcomputer. Helaas verandert het onderwijs niet mee. Vanuit zijn persoonlijke overtuiging hier iets aan te willen doen, richt hij deze nieuwe stichting op en vraagt hierbij support van alle aanwezigen van het Strategisch Beraad.

De plannen van Stichting FutureNL voor de komende 5 jaar zijn helder. Primair gericht op het ontwikkelen van modern lesmateriaal, gekoppeld aan de leerlijn digitale geletterdheid. Dit lesmateriaal wordt door de Stichting gratis ter beschikking gesteld voor alle leerkrachten van Nederland: https://lessonup.io/futurenl. Leerkrachten kunnen hier zelf ook nieuwe lessen aan toevoegen. Op deze online omgeving komt ook een goede zoekmachine en gaan we werken met een ranking zodat lesmateriaal nog gemakkelijk te vinden is. Naast het ontwikkelen van deze website gaan we met CodeUur door met het verzorgen van de reguliere programmeerlessen in groep 7 en 8, gaan we een YouTube kanaal opstarten, workshops voor leerkrachten organiseren en natuurlijk komen er weer een aantal spetterende events in 2017.

Tijdens het interactief gedeelte, onder leiding van Prins Constantijn, mevrouw Neelie Kroes en mevrouw Anka Mulder (Vice President TU Delft), werd er in groepen gediscussieerd over de vraag wat kinderen nu eigenlijk echt zouden moeten leren op school. De uitkomsten van deze sessies nemen we mee in ons co-creatie proces van de ontwikkeling van de leerlijn digitale geletterdheid.

Mevrouw Neelie Kroes sloot de ochtend geheel in stijl af door nogmaals de urgentie te benadrukken om de visie van Stichting FutureNL te onderschrijven. Bijna alle aanwezigen ondertekende symbolisch de poster: ‘Samenwerken aan digitale vaardigheden in het onderwijs geeft kinderen een kansrijke toekomst.’ Samen met de eerste leden van de Raad van Advies, Prins Constantijn, Anka Mulder, Julie de Widt-Bakker (Microsoft) en Janneke Niessen van Improve Digital maken wij ons hard dat digitale vaardigheden een structurele plek krijgen in het onderwijs in Nederland.

De eerste actie n.a.v. deze ondertekening is om de actie van de partners van Codepact te supporten en een paginagrote advertentie in het FD, de Telegraaf en de Volkskrant om na de verkiezingen op 15 maart het regeerakkoord te beïnvloeden. U gaat van ons horen!

Ronilla Snellen
Co-founder en directeur FutureNL

Kinderen kansloos zonder programmeren

Kinderen kansloos zonder programmeren!

Dagmar Ypenberg - Moonen
Dagmar Ypenberg - Moonen Communicatie FutureNL

‘Kinderen kansloos zonder programmeren’ claimt Chris Hall van Bynder in het NRC van november 2016. Als Stichting FutureNL kunnen we dat alleen maar onderstrepen. In deze blog lichten we, speciaal voor alle ouders uit de X generatie, toe waarom u uw kind echt moet laten kennismaken met programmeren. Het onderwijs in Nederland loopt helaas nog ver achter, dus voorlopig ligt de bal bij u.

Mijn kind geen programmeur!
Goed nieuws. Dat hoeft ook niet. We hoeven niet allemaal apps te bouwen of een robot of website te maken. Bij leren programmeren gaat het erom dat kinderen de digitale wereld waarin ze leven echt begrijpen. Het leren logisch nadenken is belangrijk. Ze leren vaardigheden als creatief en logisch denken, krijgen ruimtelijk inzicht en een breder probleemoplossend vermogen. Ze leren structureren en samenwerken. Vaardigheden waarbij kinderen in elk beroep profijt hebben.

Enzo Knol
Het is belangrijk om je te realiseren dat onze kinderen opgroeien in een compleet andere wereld dan waarin wij zijn opgegroeid. Smartphones, YouTube, Netflix en Snapchat zijn verweven in hun dagelijkse leven. Kinderen kijken steeds minder lineaire televisie of doen dat met een second screen. Zelfs speelgoed is tegenwoordig digitaal en soms zelfs programmeerbaar. Klinkt de stem van Enzo Knol of StukTV ook bij u door de woonkamer? Mijn kinderen lopen in ieder geval niet warm voor Dick Trom of De Film van Ome Willem. Laat staan dat ze weten wat een telefooncel is of een fax.

Onderwijs
Kortom, kinderen van nu groeien op in een maatschappij waarin technologie ze ongekende mogelijkheden biedt. Ze worden echter nog altijd opgeleid naar oude maatstaven. En daar ligt precies het probleem. Het Nederlandse onderwijs sluit niet aan op het dagelijkse leven van kinderen en ook niet op de vraag van het bedrijfsleven. De programmeertaal maakt op Nederlandse scholen geen vast onderdeel uit van het curriculum. Je kunt je afvragen of je kind meer gebaat is bij de Franse taal of bij een programmeertaal.

Werkgelegenheid
Het gaat niet alleen om de toekomst. Nederland heeft nu al veel te weinig mensen beschikbaar die zijn opgeleid in bètavakken, techniek en computerwetenschappen. Een paar interessante feiten en cijfers:
• In 2020 bestaat in Europa een tekort van 900.000 ICT-professionals.
• Het UWV heeft maandelijks 1.150 ICT-vacatures beschikbaar.
• Booking.com heeft op het hoofdkantoor in Amsterdam ongeveer duizend medewerkers werken op de technologietak van het bedrijf. Daarvan komt 88% uit het buitenland omdat Booking.com geen Nederlanders kan vinden met de gewenste vaardigheden.

Programmeren is overal
Deze voorbeelden zijn geen uitzondering. Bijna elke beroep heeft een digitaal component. Denk maar aan de robotisering van werkzaamheden. Albert Heijn heeft door de introductie van de volledige zelfscanner geen kassière meer nodig. Een verwarmingsmonteur werkt met een app, natuuractivisten zetten drones in om olifanten te beschermen. Een automonteur leest de gegevens van een auto uit door middel van de computer en geen architect meer die nog werkt met papier en potlood. En als u bij de huisarts of fysiotherapeut komt, dan worden uw lichaamsfuncties toch ook digitaal gemeten?

Aan de slag
Bent u nu overtuigd dat onze kinderen moeten leren programmeren? Dat is heel mooi. Overheid en onderwijs moeten snel stappen gaan zetten om onze kinderen de juiste vaardigheden bij te brengen. Bij Stichting FutureNL doen we ons uiterste best om dat voor elkaar te krijgen. Maar u kunt vandaag al aan de slag. Want het zou toch zonde zijn als u blijft wachten op het onderwijs en uw kind daardoor later de boot mist? Kijk eens op onze website voor activiteiten, websites en cursussen.

We wensen je heel veel programmeer plezier.

Dagmar Ypenberg Moonen